काठमाडौँ। बाघभैरव मन्दिर कीर्तिपुरमा प्रत्येक वर्ष भदौ १ गते मनाइने बाघभैरव जात्रा आज मनाइएको छ ।
बाघभैरवको मूर्तिको स्थापना दिवसका अवसरमा आज उक्त जात्रा मनाइएको हो । गोपालराज वंशावलीका अनुसार कीर्तिपुरको स्थापना राजा शिवदेव तृतीयले नेपाल संवत्को २१९ देखि २४६ को बिचमा गरेको उल्लेख छ । कीर्तिपुर स्थापना कालसँगै बाघभैरवको पनि स्थापना भएको मानिँदै आएको छ ।
एक किवदन्ती अनुसार, बाघभैरव भएको स्थानमा पहिलो जङ्गल रहेकाले त्यहाँ गोठालाले भेडाबाख्रा चराउने क्रममा माटोबाट बनेको जिब्रो नभएको बाघको मूर्ति फेला परेको थियो ।
त्यही मूर्तिमा भैरवको रुप धारणा गरी बाघले भेडाबाख्रा, राँगालगायतका चौपाया खाइदियो । त्यही रिसले गोठालाले त्यो माटो बाघको मूर्तिमा जीब्रो नहालेकाले त्यहाँको बाघभैरवको मूर्तिमा जिब्रो नभएको भन्ने गरिएको छ ।
पहिला होम अनुष्ठानसहित पूजा गरी उक्त जात्रा मनाउने गरिएकामा विसं २०१३ भदौदेखि मात्र बाघभैरवको खटजात्रा चलाउन थालिएको संस्कृतिविद् डा ब्रजमुनि बज्राचार्यले जानकारी दिनुभयो ।
बाघभैरव मन्दिरमा तीनवटा मूर्ति छन् । त्यस मध्ये करिब १२ इन्चको सानो मूर्तिलाई लक्ष्मी बुइगलमा लगेर स्थान गरिन्छ ।
त्यही बाघभैरवको मूर्तिलाई विभिन्न बाजासहित चार जनाले आज खटमा बोकेर कीर्तिपुरको नगर परिक्रमा गराइने परम्परा छ । उक्त खट जात्रा बाघभैरव मन्दिरबाट सुरु भइ चिथु टोल, तननी, सिंह दबु, दे पुखु, गल्छेँ, ल्याकू हुँदै पुन बाघभैरव मन्दिर विसर्जन हुने कीर्तिपुर वडा १ का अध्यक्ष इच्छाकुमार महर्जनले जानकारी दिनुभयो ।
